«Παρατηρήσεις από ένα λόφο» Εγχειρίδιο γνώσης και ψυχικής ανάτασης

Γράφει η Δρ. Μαράη Γεωργούση*

«Παρατηρήσεις από ένα λόφο, Διαδρομές μέσα από τις σελίδες ενός προσωπικού ημερολογίου», από τις εκδόσεις ΡΗΣΟΣ, 2015, αυτό το βιβλίο αποτελεί ένα εγχειρίδιο γνώσης, ψυχικής ανάτασης και πολιτισμού.

Προσφέρεται για την ανάγνωση και την εξερεύνηση του εαυτού και κατ’ επέκταση της κοινωνίας, με έναν όσο γίνεται πιο διαρθρωτικό, συνολικό και ταυτόχρονα ενδιαφέρον και ξεκάθαρο τρόπο. Βοηθά στην διεύρυνση νέων πεδίων συζήτησης, αλλά παράλληλα λυτρώνει απαντώντας σε καίρια υπαρξιακά προβλήματα. Πρόκειται για ένα πόνημα στο οποίο πραγματικά ο αναγνώστης θα βρει απαντήσεις σε καίρια υπαρξιακά θέματα.

Ποια είναι όμως η ειδοποιός εισφορά του βιβλίου αυτού;

Είναι γραμμένο σε γλώσσα απλή, κατανοητή που ρέει. Πραγματεύεται έξυπνα και κυρίως εύληπτα τα θέματά του, ενώ διαβάζεται ευχάριστα. Ο συγγραφέας ενδεικτικά επέλεξε να ασχοληθεί και να αναλύσει συγκεκριμένα παραδείγματα, καθώς θα ήταν αδύνατον να ασχοληθεί με ολόκληρη την φιλοσοφική και καλλιτεχνική παραγωγή, συνθέτοντας την ανατομία της ύπαρξης.

Γιατί είναι «ευεργετικό» και ενδιαφέρον το βιβλίο αυτό; Αποτελεί μια πνευματική εμπειρία, συνεπικουρεί στο να μελετήσουμε με θάρρος και τόλμη τον εσωτερικό μας τόπο, προάγοντας την εσωτερική καλλιέργεια και κατ’ επέκταση τον πολιτισμό. Ο πολιτισμός εκπαιδεύει τους ίδιους τους ανθρώπους δίνοντάς τους ερεθίσματα να σκέφτονται, να δρουν και να εξελίσσονται. Αναφερόμαστε στον όρο «πολιτισμός» έχοντας στο μυαλό μας  τις  εννοιολογικές προεκτάσεις της έννοιας.

Η λέξη «πολιτισμός», (εκ του πόλις-πολίτης/Γαλλ. Civilisation/Αγγλ. Civilization), χρησιμοποιήθηκε συχνά από τον νεοέλληνα διαφωτιστή Αδαμάντιο Κοραή τον 18ο αιώνα. Έννοια συνυφασμένη με την πολυπολιτισμική κοινωνία, την επιστημονική πρόοδο, την αναβάθμιση των θεσμών, το επίπεδο διαβίωσης, καθώς και το σύνολο των ανθρωπίνων επιτευγμάτων.

Τα ταξίδια του μυαλού στην τέχνη, την φιλοσοφία, συγκροτούν έναν ενιαίο τόπο

Ο πολιτισμός συνδέεται δυναμικά με την Παιδεία, μέσω της «ελευθερίας της έκφρασης», της ελευθερίας της συμμετοχής και της ελεύθερης διακίνησης προσώπων, επιστημονικών γνώσεων και πολιτισμικών δημιουργημάτων. Ο συγγραφέας Φίλιππος Παπαδημητρίου με τις  Παρατηρήσεις από ένα λόφο μας ταξιδεύει, το βιβλίο αυτό αποτελεί  πολυδιάστατο, διεπιστημονικό πνευματικό χώρο, ανοιχτό και πρόσφορο στον πλουραλισμό και στην αυθεντικότητα της ποικιλομορφίας των πολιτισμικών εκφάνσεων. Παράλληλα έχει περισσότερο εννοιολογικό χαρακτήρα.

Μελετά τις ανθρώπινες σχέσεις, τον δημιουργικό αυθορμητισμό, τον γονέα και το παιδί, το ταξίδι προς την αυτογνωσία, τους αμυντικούς μηχανισμούς, την εφηβεία, την ανθρώπινη ελευθερία, το αρχέτυπο του ιδανικού έρωτα, τον φόβο, τον δογματισμό, την ωρίμανση  …   

Ο συγγραφέας του βιβλίου ως στοχαστής, αλληλενεργεί με το περιβάλλον του, διαμορφώνει το έργο του με την σειρά του και  συμμετάσχει στο κοινωνικό γίγνεσθαι, εντάσσοντας τον εαυτό του σε ένα πλαίσιο διαρκούς εξέλιξης. Τα ταξίδια του μυαλού στην τέχνη, την φιλοσοφία, συγκροτούν έναν ενιαίο τόπο. Τα νέα εννοιολογικά πεδία που δημιουργούνται σε συνδυασμό με τις δυνατότητες δράσης που αναδύονται, επηρεάζουν όχι μόνο την επιστημονική περιοχή της εκπαίδευσης ή τη σύγχρονη παιδαγωγική, αλλά συνολικά την πραγμάτωση των εκπαιδευτικών πρακτικών. Όλα αυτά δοσμένα λιτά και ξεκάθαρα.

Εν τέλει προάγει παραγωγικά τον διάλογο μεταξύ ενός κατανοητού παρελθόντος και ενός επιθυμητού μέλλοντος, ενός πλουραλιστικού κόσμου προσφέροντας πολύτιμη ανακούφιση.

Η Δρ. Μαράη Γεωργούση είναι Ιστορικός Τέχνης, Επιμελήτρια Εκθέσεων – Εκδόσεων, Μέλος της Ε.Ε.Ι.Τ.