Takashi Murakami, ο θρυλικός Ιάπωνας καλλιτέχνης

Takashi Murakami

Η ζωγραφική έχει υπάρξει ο πιο διαδεδομένος τρόπος καλλιτεχνικής έκφρασης στη Ιαπωνία σε σημείο που οι καλλιτέχνες στη χώρα αυτή έχουν αναπτύξει διάφορα είδη στυλ σε όλα αυτά τα χρόνια.

Στα στυλ περιλαμβάνονται το sumi-e (πλύση μελάνης) και το ukiyo-e (ένα είδος ξύλινων εκτυπώσεων για πίνακες ζωγραφικής) και αυτά τα στυλ είναι πασίγνωστα σε όλο τον κόσμο. Οι σχολές Kano και Rimpa κατέχουν τη θέση των περισσότερο επιφανών σχολών στην ιστορία της Ιαπωνικής ζωγραφικής, και από αυτά τα καλλιτεχνικά ρεύματα έχουν ξεχωρίσει πολλοί αξιόλογοι ζωγράφοι.

Ο Τακάσι Μουρακάμι (Takashi Murakami) εκπροσωπεί την εποχή μας.

Συχνά αναφέρεται ως «ο Γουόρχολ της Ιαπωνίας» και φημίζεται οτι περιπλέκει την τέχνη με τον καταναλωτισμό. Το χρωματικά έντονο, χαρούμενο έργο του εμπνέεται από την ιαπωνική υποκουλτούρα otaku, έναν όρο που χρησιμοποιείται για να περιγράψει ανθρώπους αφιερωμένους στην ποπ κουλτούρα.

H Superflat έχει πλέον καταξιωθεί ως προεξέχων μετα- πολεμικό ρεύμα στην Ιαπωνία και ο Μουρακάμι αποτελεί πλέον τον πιο διάσημο ζωγράφο και γλύπτη στην Ιαπωνία του 21ου αιώνα, και θεωρείται εφάμιλλος του Αντι Γουόρχολ στην Ανατολή.

Μέσα από την τέχνη του, ο Murakami διερευνά τον σύγχρονο πολιτισμό της Ιαπωνίας, καθώς και τη συνεχώς αυξανόμενη επιρροή της Δύσης σε αυτό.

«Θέλουμε να δούμε τα νεότερα πράγματα», λέει ο Murakami για την καλλιτεχνική του φιλοσοφία. Αυτό συμβαίνει επειδή θέλουμε να δούμε το μέλλον, έστω και για λίγο. Είναι η στιγμή κατά την οποία, ακόμα και αν δεν καταλαβαίνουμε εντελώς αυτό που έχουμε δει, το αγγίζουμε. Αυτό είναι αυτό που έχουμε καλέσει τέχνη. ”

Ιδρυτής του καλλιτεχνικού κινήματος SUPERFLAT

Η Superflat art χαρακτηρίζεται από έντονα περιγράμματα, επίπεδα χρώματα και έλλειψη προοπτικής και τρισδιάστατο βάθος. Στην ιαπωνική τέχνη, οι επίπεδες συνθέσεις βρίσκονται σε όλη την ιστορία της, από τις ukiyo-e ξύλινες εκτυπώσεις της περιόδου Edo έως σύγχρονα manga και anime.

Ο Murakami επινόησε τον όρο «Superflat» το 2001, όταν επιμελήθηκε μια περιοδεία με το ίδιο όνομα. Παρουσίασε το έργο 19 σύγχρονων καλλιτεχνών (συμπεριλαμβανομένου του δικού του) που δημιουργήθηκε με την «επίπεδη» αισθητική της παραδοσιακής ιαπωνικής τέχνης αναφέροντας ταυτόχρονα τη ρηχή δυτική καταναλωτική κουλτούρα.

Σύμφωνα με τον Murakami, η «ισοπέδωση» δεν αναφέρεται μόνο στο επιπεδο της εικόνας αλλά και στην ισοπέδωση των διαιρέσεων μεταξύ της υψηλής και της χαμηλής τέχνης, καθώς και μεταξύ της τέχνης και του καταναλωτικού πολιτισμού.

Στην πραγματικότητα, πολλά από τα έργα Superflat του Murakami διερευνούν την καταναλωτική κουλτούρα της μεταπολεμικής Ιαπωνίας. Ο καλλιτέχνης εξηγεί: «Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος ήταν πάντα το θέμα μου – πάντα σκεφτόμουν πώς ο πολιτισμός επανεμφανίστηκε μετά τον πόλεμο».

Tan-Tan-Bo by Takashi Murakami

Χαρακτηριστική φιγούρα ο MR. DOB

Ο πρώτος και πιο διάσημος χαρακτήρας του Murakami, ο κ. DOB, αποκαλύφθηκε το 1992. Η μασκότ που μοιάζει με ποντίκι εμφανίζεται σε όλη τη δουλειά του σε πολλά διαφορετικά στυλ και χρώματα, αλλά είναι πάντα αναγνωρίσιμη από τα γιγαντιαία μάτια, το χαμογελαστό πρόσωπο και τα δύο αυτιά. Στο αριστερό αυτί είναι χαραγμένο με το γράμμα “D” και στο δεξί φέρει το γράμμα “B.”

Το όνομα του κ. DOB προέρχεται από την ιαπωνική φράση “dobojite” ή “γιατί;”

Αυτή η ερώτηση αντικατοπτρίζει τη μπερδεμένη άποψη του Murakami για την κοινωνία των καταναλωτών.

Ο καλλιτέχνης αποκάλυψε ότι ήρθε με αυτο το σχέδιο, τον κ. DOB αφού ερεύνησε την παγκόσμια έκκληση διάσημων χαρακτήρων όπως ο Mickey Mouse του Walt Disney.

«Ξεκίνησα να διερευνήσω το μυστικό της επιβίωσης της αγοράς», εξηγεί, «την καθολικότητα των χαρακτήρων όπως οι Mickey Mouse, Sonic the Hedgehog, Doraemon, Miffy, Hello Kitty και τα νοκ-άουτ τους, που παράγονται στο Χονγκ Κονγκ».